اگزما يا آتوپيك درماتايتيس (التهاب پوست كه شايع ترين نوع اگزماست) يه مشكل پوستيه غير مسريه كه همراه با ضايعات پوسته پوسته خشكِ قرمز، خارش دار، ملتهب و زبر و شكننده بروز پيدا ميكنه كه انواع و درجه بندى هاى مختلفى داره و در درجه هاى حاد با درد همراهه. معمولاً كسانى كه مبتلا به اگزما هستن اولين علائمش رودر سنين پايين (زير ٥ سال) تجربه ميكنن. در بعضى از افراد با گذشت زمان خود به خود از بين ميره ولى در سايرين ممكنه تا آخر عمر باقى بمونه و مزمن بشه.
دليل ابتلا به اگزما چيست؟
علت اصلى ابتلا به اگزما كاملاً مشخص نيست. اما گفته ميشه كه همزمانى عوامل ژنتيكى و محيطى باعث به وجود آمدنش ميشه. يعنى مثلاً اگر فرزندى پدر يا مادرش يا هر دو يه بيمارى آتوپيك (مثل آسم، آلرژى فصلى يا اگزما) داشته باشن، احتمال اينكه اونم اگزما داشته باشه بيشتره تا فرزندى كه والدينش هيچ بيمارى آتوپيكى ندارن.
نشانه هاى اگزما چيست؟
بثورات جلدى مشابه كهير كه بيشتر در نواحى جلوى آرنج، پشت زانو و پس گردن ظاهر ميشن، ولى ميتونن در هر قسمتى از بدن باشن و در صورت خراندن بيش از حد و آسيب به سطح پوست، امكان عفونت دارد
- اين بثورات ميتونن باعث خشك شدن، شكنندگى و خارش پوست بشن
- دوره هاى شعله ور شدن و فروكش كردن مكرر داره ❓عوامل شعله ور شدن اگزما چيست؟
- بعضى از مواد غذايى از جمله آجيل يا لبنيات، تخم مرغ و …
- شرايط آب و هوايى: هواى خيلى سرد يا خيلى گرم يا رطوبت بالا يا خشكى هوا
- عوامل محيطى مثل آلودگى ها، سيگار و ..
- مواد حساسيت زا از جمله بعضى مواد پاك كننده و نگه دارنده و ضد عفونى كننده
- آلرژن ها مثل گرده گياهان، گرد و خاك و كپك و حيوانات خانگى
- استرس كه ميتونه علايم اگزما رو تشديد كنه
- هورمون ها و تغييرات سطح هورمونى مخصوصاً در دوران باردارى ميتونه اگزما رو تشديد كنه
- گاهاً عطر و لوازم آرايشى
عوامل شعله ور كردن از فردى به فرد ديگه متفاوته و شما بايد تلاش كنيد كه عوامل شعله ور كننده در خودتون رو بشناسيد و ازش دورى كنيد.
راه درمان اگزما چيست؟
متاسفانه اگزما هم مثل خيلى از بيمارى هايى كه قبلاً مطرح كرديم درمان قطعى نداره (مثل پسوريازيس، كراتوزيس پيلاريس و ..) اما ميشه تخفيفش داد و علائمش رو كنترل كرد. با اين حال اين داروها ميتونه توسط متخصص بسته به سن و شدت براتون تجويز بشه:
- پمادها و كرمهاى موضعى كورتيكواستروئيد مثل هيدروكورتيزون، كه به صورت مقطعى، كوتاه مدت جهت تسكين علائم در فاز شعله ور بودن اگزما تجويز ميشه.
- كرم هاى التيام بخش و ضد خارش مثل كالامين
- آنتى هيستامين ها براى كاهش ميزان خارش
- آنتى بيوتيك ها براى مواقعى كه با عفونت همراهه
- آنتى وايرال ها و آنتى فونگال ها براى مواقعى كه عفونت ويروسى يا قارچى رخ ميده
- كرم هاى ترميم كننده براى ترميم زخم ايجاد شده ناشى از خاروندن بيش از حد اگزما
- نور درمانى براى مواقعى كه اگزما متوسط رو به شديد هست
درمان ها و مراقبت هاى خانگى اگزما چيست؟
- دوش آب ولرم، نه آب داغ و به مدت كوتاه (كمتر از ١٠-١٥ دقيقه)
- خشك كردن بدن با استفاده از حوله تميز و نرم به صورت گذاشتن و برداشتن (اجتناب از كشيدن حوله روى سطح بدن كه موجب تحريك اگزما ميشه)
- استفاده از مرطوب كننده دقيقاً بعد از حمام براى حفظ رطوبت پوست
- مرطوب كردن پوست به صورت روزانه و مرتب
- اجتناب از لباس هاى تنگ و زبر- پوشيدن لباس هاى نرم
- اجتناب از تركيبات صابونى و استفاده از جنتل واش ها و شوينده هاى سيندت
- اجتناب از تغييرات دمايى ناگهانى (از منزل كه كولر روشنه به هواى ٤٠ درجه بيرون) و تا حد امكان پيشگيرى از تعريق
- استفاده از دستگاه هاى رطوبت ساز محيطى خصوصاً در هواى سرد و خشك
- كوتاه نگه داشتن ناخن ها براى پيشگيرى از خاروندن بدن
- تهيه ليستى از مواردى كه باعث تشديد علائم اگزما ميشن و اجتناب از اونها (شامل شوينده ها، مواد غذايى، لوازم آرايشى و …) پس روتين پوستى افراد اگزمايى:
- شوينده مناسب براى صورت و بدن>>>استفاده از مرطوب كننده هاى مخصوص روزانه>>> استفاده از بادى لوشن بلافاصله بعد از حمام>>>استفاده از كرم هاى التيام بخش و ضد خارش براى دوره هاى شعله ور شدن اگزما>>>> استمرار در مصرف همه محصولات مراقبتى
يه نكته ديگه:
اگزما و پسوريازيس بسيار شبيه به هم هستن. بس لطفاً اين هشتگ رو هم مطالعه كنيد: #فارماهلپ_پسوريازيس
